Vertrouwen in de planten

In mijn eerder blog over de ‘paarden en hun darmmicrobioom’ heb ik gesproken over het belang van verse planten voor de darmgezondheid en de gezondheid van de paarden in het algemeen.
Na het verschijnen van mijn boek ‘Het grazen in het landschap plantenboek – wat paarden eten’
kreeg ik de bevestiging dat er steeds meer paardeneigenaren de noodzaak zien van meer natuurlijke voeding voor hun paarden. In het boek wordt per plant aangegeven welke voedingsstoffen de planten bevatten. Om dit verder uit te diepen werk ik op dit moment aan mijn tweede boek ‘Waarom paarden planten eten’. In dit boek ga ik uitgebreid in op de planten én de paarden en komen ook de mineralen uitgebreid aan bod.

Mineralenbrokken
Het blijft een terugkomend onderwerp voor mij, de mineralenbrok. Het is ook wel erg verleidelijk om een emmer brokjes te kopen om dan met 80 gram per dag de dagelijkse behoeften van je paard te kunnen dekken. In theorie kan dat misschien zo uitgerekend worden maar werkt het in de praktijk ook zo?
Het idee dat paarden niet genoeg voedingsstoffen uit natuurlijke voeding, planten, kunnen halen heeft ervoor gezorgd dat er een mineralenbrok is ontwikkeld. Maar het punt is dat paarden juist gemaakt zijn om de complexe structuren van planten te verteren.

Plantencellen zijn complex
Paarden zijn ‘ontworpen’ om complexe voeding op te nemen en te verteren. Je kan de planten zien als een volledig pakket met alles wat nodig is om de voedingsstoffen opgenomen te laten worden door het paard. Een plantencel bevat namelijk veel meer dan dat ene mineraal of die bepaalde vitamine. Elk onderdeel van een plantencel heeft een functie voor de plant maar speelt ook een rol bij de opname van voedingsstoffen in de darmen van onze paarden.
Synthetisch geproduceerde mineralen missen deze ‘hulpstoffen’, waardoor er een grote kans bestaat dat de voedingsstoffen niet volledig of helemaal niet opgenomen worden. Het gevolg hiervan is dat je dan denkt dat je paard goed verzorgd is maar er dus toch tekorten ontstaan.
Aan de andere kant is er bij mineralen die wel worden opgenomen een grote kans op overdosering en dat kan grotere problemen opleveren dan vaak wordt gedacht. Een voorbeeld hiervan is ijzer, vaak meer dan genoeg aanwezig in hooi, waarbij een extra dosis via een mineralenbrok voor maagzweren kan zorgen.
Daarnaast is er sowieso een grote kans dat het darmmicrobioom verstoord wordt door het geven van geconcentreerde mineraalbrokken want het overschot aan niet opgenomen synthetische mineralen veroorzaakt een extra belasting voor de ontgiftingsorganen.

Zoals ik al schreef, heeft in een plantencel alles de functie om zo optimaal mogelijk samen te werken. Het paardenlichaam heeft zich tijdens zijn evolutie ontwikkelt in samenhang met deze complexe plantenstoffen, synthetische mineralen die samen geperst zijn in een brokje missen deze natuurlijke structuren. Zo komt het bijvoorbeeld vaak voor dat mineralen als bijvoorbeeld zink en koper beide in het brokje zitten. Ze beconcurreren elkaar dan voor de opname in de darmen, zink wint doorgaans, met als gevolg dat er een kopertekort ontstaat.

Wat je kan doen
Ik moet toegeven dat het inderdaad lastig is om in te schatten of het nodig is om enkele goed opneembare mineralen bij te voeren. De aanbevolen dagelijks hoeveelheden van mineralen zijn gebaseerd op gemiddeldes, maar aangezien elk paard anders is kan het naar mijn idee nooit zo zijn dat je een standaard mineralenbrok kan geven. Wat kan je dan wel doen om ervoor te zorgen dat de behoeften van je paard gedekt zijn en het darmmicrobioom niet verstoord wordt?

1. Kijk in het ruwvoer naar waar er tekorten kunnen zijn; een hooianalyse geeft al veel duidelijkheid over de hoeveelheid aan mineralen en dit is, zeker in winter, het grootste deel van het dagelijkse rantsoen. Heel vaak zijn de meeste mineralen gelukkig dan al gedekt.
   
2. Onderzoek of je paard een grotere behoefte heeft aan een bepaald mineraal. Dit uit zich bijvoorbeeld in lichamelijke klachten die symptomen van bepaalde tekorten kunnen zijn.
   
3. Vul tekorten aan door middel van natuurlijke bronnen. Denk hierbij aan al dan niet verse planten, maar ook aan bast, bosgrond, zaden en vruchten. Er zijn tegenwoordig ook enkelvoudige synthetische mineralen verkrijgbaar die wel goed opneembaar zijn door het darmmicrobioom.
   
4. Probeer zo vaak mogelijk, vooral in de winter, je paard toegang te geven tot vers groen. Dagelijks grazen is eigenlijk een must al is het maar 15 minuten per dag.

Het voeren van de door mij besproken planten aan paarden is volledig op eigen risico. Ik beschrijf louter de observaties van mijn eigen paarden en ben geen arts of therapeut. Bij ziektes altijd een arts of kundige therapeut raadplegen.